چرا امام به ترکیه تبعید شد؟


ارتشبد حسین فردوست‌، درباره‌ی‌ دلایل‌ تبعید امام‌ خمینی‌ و مسائل‌ پشت‌ پرده‌ و دخالت ‌قدرت‌های‌ خارجی‌ در تبعید امام‌ خمینی‌ می‌گوید:
«منصور برنامه‌های‌ مهمی‌ به‌ سود غرب‌ داشت‌ كه‌ یكی‌ از آنها «كاپیتولاسیون‌»بود كه‌ با مقاومت‌ جدی‌ امام‌ خمینی‌ مواجه‌ شد... همان‌ طور كه‌ منصور به ‌دستور آمریكا و با اختیارات‌ ویژه‌ به‌ صدارت‌ رسید، تبعید امام‌ خمینی‌ نیز دستور مستقیم‌ آمریكا بود. تصور من‌ این‌ است‌ كه‌ شخص‌ محمدرضا شاه‌ به‌ این‌كار تمایلی‌ نداشت‌ و بهتر است‌ بگویم‌ از آن‌ واهمه‌ داشت‌. شب‌ قبل‌ از تبعید، محمدرضا در كاخ‌ میهمانی‌ داشت‌ و حدود 200 نفر مدعو شركت‌ داشتند. منصور، نخست‌وزیر، نیز حضور داشت‌ و حدود نیم‌ ساعت‌ با محمدرضا در وسط‌ سالن‌ قدم‌ می‌زد و من‌ متوجه‌ آنها بودم‌ استنباطم‌ این‌ بود كه‌ منصور در موضوعی‌ پافشاری‌ می‌كند و محمدرضا موافق‌ نیست‌. یك‌ بار نیز شنیدم‌ كه ‌محمدرضا به‌ منصور گفت: «چرا اصرار می‌دارید»؟ بالاخره‌ محمدرضا مرا خواست‌ و با بی‌ میلی‌ (چون‌ با ژست‌های‌ او آشنا بودم‌) گفت‌: «ببینید نخست‌وزیر چه‌ می‌خواهد؟» منصور مطرح‌ كرد باید هرچه‌ سریع‌تر آیت‌ الله خمینی‌ به‌ تركیه‌ تبعید شود. گفتم‌ باید به‌ پاكروان‌ (رئیس‌ ساواك‌) گفته‌ شود. گفت‌: «تلفن‌كنید» تلفن‌ كردم‌. پاكروان‌ گفت‌: «آیا می‌توانم‌ با شاه‌ صحبت‌ كنم‌؟» به‌ محمد رضاگفتم‌. او به‌ اتاق دیگری‌ رفت‌ و با وی‌ صحبت‌ كرد. دستور صادر شد و همان‌ شب ‌مولوی‌، رئیس‌ ساواك‌ تهران‌، به‌ همراه‌ نیروهایی‌ از هوابرد، به‌ قم‌ رفت‌ و ایشان‌ را به‌ تهران‌ آورد و صبح‌ روز بعد با هواپیما به‌ تركیه‌ تبعید شدند». (منبع: کتاب ظهور و سقوط سلطنت پهلوی)
همان‌ طور كه‌ منصور به‌دستور آمریكا و با اختیارات‌ ویژه‌ به‌ صدارت‌ رسید، تبعید امام‌ خمینی‌ نیزدستور مستقیم‌ آمریكا بود
دلایلی‌ كه‌ باعث‌ شد رژیم‌ شاه‌ امام‌ خمینی‌ را به‌ كشور تركیه‌ تبعید نماید، می‌توان ‌اینگونه‌ برشمرد:
1ـ امام‌ خمینی‌ كه‌ مرجع‌ و رهبری‌ بزرگ‌ و از شخصیت‌های‌ بلندپایه‌ی‌ حوزه‌ بودند و طرفداران‌ زیادی‌ داشتند، اگر به‌ كشوری‌ غیر وابسته‌ به‌ آمریكا تبعید می‌شد مورد استقبال‌ قرار می‌گرفت‌. به‌ همین‌ دلیل‌ به‌ جایی‌ تبعید شدند كه‌ رژیمش‌ ضد مذهب‌ و دین ‌باشد. دولت‌ تركیه‌ لائیك‌ و شدیداً ضد مذهب‌ بود. به‌ راحتی‌ می‌توانست‌ حركت‌های‌ حضرت‌ امام‌ را در كشورش‌ خنثی‌ كند. همچنین‌ دولت‌ تركیه‌ هرگز اجازه‌ نمی‌داد مردم‌ تركیه‌ با امام‌ ارتباط‌ برقرار كنند.
2ـ مردم‌ تركیه‌ سنی‌ بودند و از زمان‌ شاه‌ اسماعیل‌ اول‌ و تشكیل‌ دولت‌ صفوی‌، با مردم‌ شیعه‌ی‌ ایران‌ اختلاف‌ داشتند و با این‌ پیشینه‌ی‌ تاریخی‌، خطر حضور امام‌ خمینی‌ در تركیه‌ برای‌ دولت‌های‌ ایران‌ و آمریكا و خود تركیه‌ به‌ حداقل‌ می‌رسید.
3ـ زندانی‌ كردن‌ امام‌ در تبعیدگاه‌ كار مشكلی‌ بود كه‌ تنها، كشور تركیه‌ انجام‌ داد. دولت‌های‌ ایران‌ و تركیه‌ هر دو سرسپرده‌ آمریكا بودند و در مورد سركوب‌حركت‌های‌ اسلامی‌ و اجرای‌ سیاست‌های‌ غرب‌ و آمریكا تفاهم‌ كامل‌ داشتند. 

 

خبرگزاری فارس

Design: Tohid Niknami www.niknami.ir