اسنادي از جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهی

افتخار بلارشك

 جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي در تاريخ 20 مهر ماه 1350 در شيراز برگزار شد. اين جشنها با هزينه گزاف و شركت پادشاهان، رؤساي جمهور كشورهاي مختلف، شخصيتها و مقامات داخلي با مراسم و تشريفات خاصي برپا شد و در نوع خود يكي از مجللترين جشنها بود. ناگفته نماند كه مراسم و تشريفات آن توسط كشورهاي خارجي برنامه ريزي شده بود به طوري كه مهمانداران و خدمه هم از كشورهاي بيگانه انتخاب شده بودند، كه اين مسئله خود با اصل فلسفه جشنها يعني به نمايش گذاشتن ارزشهاي ملي و تمدن ايران باستان مغايرت داشت.
اسناد ارائه شده متعلق به سالهاي 1339 تا 1350 است. برطبق اسناد، وزارت دارايي خواستار مطرح نمودن طرح تصويبنامه اصلاحي مربوط به اختصاص نصف درآمد غيرمستقيم از اضافه نرخ نوشابههاي الكلي براي مصارف جشنهاي شاهنشاهي در هيئت دولت بوده و يك سال بعد يعني در سال 1340 دولت به دليل مضيقه مالي اقدام به تعويق جشنها نموده و نهايتاً در سال 1342 حسين علا وزير دربار از اسدالله علم نخستوزير اتخاذ تصميماتي را جهت تأمين اعتبار جشنهاي شاهنشاهي خواستار شده است.
اسناد موجود حاكي از صرف اين هزينه جهت ايجاد محل برگزاري جشن، پذيرايي از مهمانها اعم از رؤساي كشورها، پادشاهان و ايرانشناسان از كشورهاي مختلف، اعطاي مدال يادبود جشن به شخصيتها و40 نفر از افسران شركتكننده در مراسم جشن و...
1 - رونوشت نامه وزارت دارايي به نخستوزير درباره طرح تصويبنامه تخصيص نيمي از درآمد غيرمستقيم سال 1339 از نرخ نوشابههاي الكلي به بودجه شاهنشاهي در هيئت دولت جهت تصويب و اجرا [1-19-121ش]
2 - نامه وزارت دربار به جواد بوشهري نايب رئيس شوراي مركزي جشنهاي شاهنشاهي ايران مشعر بر به تعويق انداختن جشنهاي شاهنشاهي به دليل مضيقه مالي دولت [4-19-121ش]
 

3 - نامه حسين علا وزير دربار به علم نخستوزير مبني بر درخواست اتخاذ تصميماتي در جهت تأمين اعتبار جشنهاي شاهنشاهي [2-19-121ش]
 
4 - نامه علياكبر محلوجي به اسدالله علم وزير دربار مشعر بر ارسال مبلغي جهت كمك به هزينه جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي [1-62-138م]
 
5 - نامه فضلالله مشاور به امير متقي مديركل دربار شاهنشاهي درباره درخواست پرداخت هزينه ساختمان و چادرهاي پذيرايي رؤساي كشورهاي پيمانكار آن [39-82-3-171الف]
 
6 - نامه اردشير زاهدي وزير امور خارجه به عبدالرضا انصاري قائممقام رئبس شوراي مركزي جشن شاهنشاهي درباره ارسال صورت اسامي ايرانشناسان هر كشور به سفارت ايران در آن كشور جهت دعوت از آنان و شركت در مراسم جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي به همراه نامه دعوت از ايرانشناسان كابل و عدم تمايل كشور افغانستان به شركت در جشن مذكور [3-4-121ش] (صفحه 1)
 
7 - نامه اردشير زاهدي وزير امور خارجه به عبدالرضا انصاري قائممقام رئبس شوراي مركزي جشن شاهنشاهي درباره ارسال صورت اسامي ايرانشناسان هر كشور به سفارت ايران در آن كشور جهت دعوت از آنان و شركت در مراسم جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي به همراه نامه دعوت از ايرانشناسان كابل و عدم تمايل كشور افغانستان به شركت در جشن مذكور (صفحه 2)
 
8 - نامه اردشير زاهدي وزير امور خارجه به عبدالرضا انصاري قائممقام رئبس شوراي مركزي جشن شاهنشاهي درباره ارسال صورت اسامي ايرانشناسان هر كشور به سفارت ايران در آن كشور جهت دعوت از آنان و شركت در مراسم جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي به همراه نامه دعوت از ايرانشناسان كابل و عدم تمايل كشور افغانستان به شركت در جشن مذكور (صفحه 3)
 
9 - نامه سپهبد رياحي دائر بر شرح اقدامات خود جهت جلب موافقت ملكه هلند به منظور شركت در جشن 2500 ساله شاهنشاهي [4-3215-113ر] (صفحه 1)
 
10 - نامه سپهبد رياحي دائر بر شرح اقدامات خود جهت جلب موافقت ملكه هلند به منظور شركت در جشن 2500 ساله شاهنشاهي (صفحه 2)
 
11 - صورتجلسه برنامه بانك در جشن شاهنشاهي مشتمل بر تأمين اعتبار جهت چاپ كتاب، آذينبندي، تأمين نيروي برق و... [13-1-2-112س]
 
12 - تلكس مرزبان سفير ايران در سوئد مشعر بر درخواست ارسال دعوتنامه پروفسور يوسي آرو به فنلاند جهت شركت در مراسم جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي [4-4-121ش]
 
13 - مقاله يك روزنامهنگار آمريكايي در دفاع از جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي و تخمين زدن بودجه جشن در حدود 30 الي 40 ميليون دلار [3-3211-6452الف] (صفحه 1)
 
14 - مقاله يك روزنامه نگار آمريكايي در دفاع از جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي و تخمين زدن بودجه جشن در حدود 30 الي 40 ميليون دلار (صفحه 2)
 
15 - رونوشت نامه هرمز قريب رئيس كل تشريفات شاهنشاهي به سرلشكر ناصر فيروزمند مبني بر ارائه اطلاعاتي درباره همراهان محمد يحييخان رئيسجمهوري اسلامي پاكستان جهت شركت در جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي [50-322-9557ف] (صفحه 1)
 
16 - رونوشت نامه هرمز قريب رئيس كل تشريفات شاهنشاهي به سرلشكر ناصر فيروزمند مبني بر ارائه اطلاعاتي درباره همراهان محمد يحييخان رئيسجمهوري اسلامي پاكستان جهت شركت در جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي (صفحه 2)
 
17 - حكم اعطاي مدال يادبود جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي ايران به جعفر شريف امامي رئيس مجلس سنا [3-3242-4513ش]
 
18 - نامه تشكر كميته شميران جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي از مهندس عنايت بهبهاني بابت كمكهاي مادي و معنوي مخاطب در برگزاري جشنهاي مذكور [13-1-157ب]
 
19 - فرمان همگاني ارتش دائر بر اعطاي مدال يادبود جشنهاي 2500 ساله شاهنشاهي به 40 نفر از افسران شركتكننده به طور مستقيم در جريان بزرگداشت جشن مذكور [48-322-9557ف]

موسسه مطالعات تاریخ معاصر ایران

Design: Tohid Niknami www.niknami.ir